انتخاب کتاب جستارهایی در آسیب شناسی ترجمه‌های قرآن کریم و متون اسلامی در جشنواره کتاب سال دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم

در سومین جشنواره کتاب سال دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم که با هدف ۱- حمایت و تشویق مؤلفان، مترجمان و مصححان و ناشران سراسر کشور، ۲- کمک به اعتلای سطح دانش و فرهنگ مکتوب جامعه قرآنی کشور؛ ۳- حفظ استقلال و ترویج فرهنگ وحیانی؛ ۴- حمایت و تشویق پدیدآورندگان متعهد و متخصص کتاب قرآنی کشور برگزار می‌گردد، کتاب جستارهایی در آسیب‌شناسی ترجمه قرآن کریم و متون اسلامی از حیث مسائل زبانی نوشته دکتر خلیل پرونیی و دکتر حسین افسر‌دیر حائز رتبه سوم گردید. در معرفی این کتاب آمده است:

 از آنجا که قرآن و سایر متون اسلامی به زبان عربی است، پس برای ارتباط برقرار کردن با این متون و به‌کارگیری آن در زبان‌های دیگر از جمله زبان فارسی، لازم است ترجمۀ درستی از آنها صورت گیرد.

ترجمۀ درست این متون، نیازمند دانستن علوم و فنون متعددی است از جمله دانستن مسائل زبانی که بر تمامی علاقه‌مندان به‌ویژه دانشجویان رشته‌های علوم قرآن و حدیث و سایر رشته‌های مرتبط از جمله رشتة زبان و ادبیات عربی، فراگیری آن لازم است تا از این راه بتوانند ترجمه‌های نادرست و نامناسبی را که بعضاً در جامعه و میان افراد صورت می‌گیرد، بازشناسند و به ترجمه و فهم درست آن دست یابند. این کار، اساسی‌ترین کاری است که از این دسته دانش‌آموختگان انتظار می‌رود. از آنجا که در رشتة علوم قرآن و حدیث در مقطع کارشناسی ارشد درسی با عنوان «بررسی متون تخصصی از جهت فن اِعراب و ترجمه» و در دورة دکترای این رشته درسی به نام «ترجمه‌های قرآن» و در رشتة زبان و ادبیات عربی در مقطع کارشناسی، درسی به نام ترجمة قرآن و در رشتة مترجمی گروه‌های عربی در مقطع ارشد درس‌هایی در حوزة ترجمة قرآن و متون دینی وجود دارد، تألیف چنین کتابی - به‌عنوان کتاب درسی و کمک‌درسی - که در کنار طرح برخی مسائل مهم نظری در حوزة ترجمه، به آسیب‌شناسی ترجمه‌های صورت‌گرفته از این متون بپردازد و الگوی ترجمة صحیح را ارائه دهد، ضروری بود. در این کتاب کوشش شده افزون بر آسیب‌شناسی ترجمه‌های قرآن و نهج‌البلاغه، به نقش مسائل زبانی در ترجمه و فهم متون تخصصی رشته‌های علوم قرآن و حدیث نیز پرداخته شود. شایان ذکر است این کتاب برای درس «بررسی متون تخصصی از جهت فن اِعراب و ترجمه»، کتاب درسی در نظر گرفته شده است و برای درس‌های دیگر یادشده به‌عنوان کتاب کمک‌درسی و برای عموم دانشگاهیان و علاقه‌مندان مباحث ترجمه به‌عنوان منبع مطالعاتی به حساب می‌آید. گفتنی است مطالب این کتاب دقیقاً مطابق سرفصل مصوب این درس تهیه شده است.

مباحث کتاب حاضر در چهار بخش سامان‌ یافته است: بخش نخست (جستارهای اول و دوم) به مباحث نظری دربارۀ زبان عربی و فن اِعراب، فن ترجمه و ارتباط متقابل آن دو اختصاص دارد، بخش دوم (جستارهای سوم، چهارم، پنجم) به آسیب‌شناسی ترجمه‌های متونی از سوره‌های آل عمران، ق و واقعه می‌پردازد و بخش سوم (جستارهای ششم، هفتم، هشتم و نهم) آسیب‌شناسی ترجمة چهار مبحث از مباحث مهم و تأثیرگذار نحوی یعنی مبحث حال، تعجب، مفعول مطلق و تمییز را پی می‌گیرد. در بخش چهارم (جستارهای دهم تا چهاردهم) نیز ضمن تجزیه‌وتحلیل متونی از تفسیر کشاف، مقدمۀ ابن خلدون و نهج‌البلاغه از نظر صرفی و نحوی، نقش فن اِعراب (صرف و نحو) در ترجمة صحیح این متون نشان داده شده و به‌صورت عملی به ارزیابی برخی ترجمه‌های قرآن و برخی متون اسلامی دیگر پرداخته شده است، در پایان برخی مباحث نیز تعدادی از ترجمه‌های قرآن گزینش و ارزیابی شده است. در گزینش ترجمه‌ها، سعی بر این بوده است که از هر روش و شیوۀ ترجمه، یک مترجم گزینش شود. ملاک دیگر نیز در دسترس بودن ترجمه برای همۀ افراد است. برخی ترجمه‌ها مانند ترجمۀ الهی قمشه‌ای، مکارم شیرازی و... از جمله ترجمه‌هایی هستند که به‌طور گسترده در مساجد و محافل مذهبی پخش شده‌اند و از آنجا که بیشتر مردم با این ترجمه‌ها سروکار دارند، لازم می‌نمود دانشجویان رشته‌های علوم قرآن و حدیث، با نقد و ارزیابی این‌گونه ترجمه‌ها نیز آشنا شوند.

علاقه‌مندان می‌توانند برای تهیه نسخه فیزیکی و الکترونیکی این اثر ارزنده به لینک‌های زیر مراجعه کنند: 

لینک خرید نسخه فیزیکی

  https://press.ut.ac.ir/book_3696.html

لینک خرید نسخه الکترونیکی

https://taaghche.com/book/129433/جستارهایی-در-آسیب-شناسی-ترجمه-قرآن-کریم-و-متون-اسلامی